{"id":70,"date":"2023-05-08T14:37:52","date_gmt":"2023-05-08T12:37:52","guid":{"rendered":"http:\/\/strefalektur.eu\/?p=70"},"modified":"2023-05-08T14:37:53","modified_gmt":"2023-05-08T12:37:53","slug":"ignacy-krasicki-bajki-i-przypowiesci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/2023\/05\/08\/ignacy-krasicki-bajki-i-przypowiesci\/","title":{"rendered":"Ignacy Krasicki Bajki i przypowie\u015bci"},"content":{"rendered":"\n

Ignacy Krasicki Bajki i przypowie\u015bci<\/em><\/p>\n\n\n\n

Po analizie na lekcji na czym polega epigramatyczno\u015b\u0107 bajek i ich narracyjno\u015b\u0107 \u2013 skupiamy si\u0119 na bajkach epigramatycznych. Bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce bohaterami bajek s\u0105 ludzie, zwierz\u0119ta, ro\u015bliny przedmioty \u2013 proponujemy uczniom nast\u0119puj\u0105ce \u0107wiczenia aktorskie:<\/p>\n\n\n\n

etiuda:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

# przygotowanie:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dobieramy si\u0119 w pary i w stosunkowo kr\u00f3tkim czasie (15 minut) tworzymy kr\u00f3tki wierszowany dialog. Utw\u00f3r ten mo\u017ce by\u0107 dialogiem z\u0142o\u017conym z dw\u00f3ch dystych\u00f3w (dwuwierszy), z prostym rymem parzystym (\u2018aa\u2019 lub krzy\u017cowym, przy d\u0142u\u017cszych frazach \u2018ab\u2019) tworzonym przez ka\u017cdego z uczni\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

To nie konie tak cwa\u0142uj\u0105 i uszami strzyg\u0105,<\/em><\/p>\n\n\n\n

Jeno ta\u0144cz\u0105 dwaj opoje \u2013 \u015awidryga z Midryg\u0105.<\/em><\/p>\n\n\n\n

(przyk\u0142ad dystuchu <\/em>Boles\u0142awa Le\u015bmiana)<\/p>\n\n\n\n

Ka\u017cda z par opowiada perypetie dwojga zwierz\u0105t. Pami\u0119tamy przy tym o alegoryczno\u015bci zwierz\u0105t w bajkach Ignacego Krasickiego. O tym, \u017ce w syntetyczny spos\u00f3b m\u00f3wi\u0105 o jednej charakterystycznej dla ludzkiego charakteru cesze: zazdro\u015b\u0107, z\u0142o\u015b\u0107, spryt, natarczywo\u015b\u0107 itp. Ka\u017cdy z uczni\u00f3w wybiera jedno zwierz\u0119 wskazuj\u0105c jego g\u0142\u00f3wn\u0105 cech\u0119.<\/p>\n\n\n\n

W parze ka\u017cdy ucze\u0144 to jedno konkretne zwierz\u0119 (w klasie zwierz\u0119ta mog\u0105 si\u0119 powtarza\u0107, wa\u017cne, by ka\u017cdy ucze\u0144 wybra\u0142 charakterystyczn\u0105 cech\u0119 danego zwierz\u0119cia, pami\u0119taj\u0105c, \u017ce na przyk\u0142ad sowa mo\u017ce by\u0107 zar\u00f3wno m\u0105dra jak i zaspana. W zwi\u0105zku z tym ka\u017cda z s\u00f3w w klasie b\u0119dzie inna. Jedna z uczennic mo\u017ce obra\u0107 za cech\u0119 dominuj\u0105c\u0105 m\u0105dro\u015b\u0107, inna senno\u015b\u0107 i \u015blamazarno\u015b\u0107. Mo\u017cemy mie\u0107 dwie sowy w klasie. Dla zadania nie ma to wi\u0119kszego znaczenia nawet, je\u015bli wi\u0119ksza ilo\u015b\u0107 uczni\u00f3w wybierze podobne zwierz\u0119ta, cho\u0107 starajmy si\u0119 tego unikn\u0105\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Popro\u015bmy uczni\u00f3w w parach, by tworzone przez nich dystychy budowane by\u0142y w porozumieniu w parze i stanowi\u0142y swoisty dialog jednego zwierz\u0119cia z drugim w poetyckiej formie.<\/p>\n\n\n\n

# wykonanie:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Przed wyj\u015bciem na scen\u0119 (przed grup\u0119 uczni\u00f3w w klasie) ka\u017cdy z uczni\u00f3w wybiera jedn\u0105 charakterystyczn\u0105 cech\u0119 fizyczn\u0105 zwierz\u0119cia, kt\u00f3re opracowywa\u0142 tekstowo.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Prosimy uczni\u00f3w o skupienie uwagi w kierunku swojej wyobra\u017ani.<\/p>\n\n\n\n

    O to, by pomy\u015bleli jak zwierz\u0119, kt\u00f3re wybrali, porusza si\u0119 w \u015bwiecie \u017cywym, w przyrodzie. Czy ma jak\u0105\u015b charakterystyczn\u0105 cech\u0119 fizyczn\u0105, kt\u00f3ra ten ruch odr\u00f3\u017cnia od ruchu innych zwierz\u0105t? Na przyk\u0142ad wiewi\u00f3rka ma d\u0142ugi, zamaszysty ogon, kt\u00f3rym zamiata w r\u00f3\u017cnych kierunkach: id\u0105c \u2013 na boki, skacz\u0105c \u2013 pionowo.<\/p>\n\n\n\n

    Prosimy uczni\u00f3w o wyobra\u017cenie sobie swojego zwierz\u0119cia (to, kt\u00f3re wybrali) w ruchu. Dajemy na to zadanie 5 minut. Pomocne mo\u017ce by\u0107 przymkni\u0119cie powiek, chwila ciszy w klasie. Je\u017celi zwierz\u0119 ma ogon, czy inne charakterystyczne cechy fizyczne prosimy uczni\u00f3w by wyobrazili sobie jak to zwierz\u0119 mog\u0142oby tym ogonem porusza\u0107 i tak dalej. Rzecz jasna wi\u0119kszo\u015b\u0107 naszej pracy z uczniami odbywa si\u0119 z u\u017cyciem jak najwi\u0119kszych pok\u0142ad\u00f3w wyobra\u017ani i s\u0142uchaniu propozycji uczni\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

      \n
    1. Kolejno zapraszamy pary do wykonania zadania. Prosimy by sceny, etiudy przygotowane przez nich zaczyna\u0142y si\u0119 chwil\u0105 ciszy (bez tekstu m\u00f3wionego). By uczniowie, kr\u00f3tki moment przed wypowiedzeniem tekstu zagospodarowali \u201cbyciem, ruchem, \u017cyciem\u201d wybranych przez siebie postaci. By chwil\u0119 postarali si\u0119 poby\u0107 danym zwierz\u0119ciem. Porusza\u0107 si\u0119 jak ono. By dali sobie na to czas.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

      Oczywi\u015bcie mamy na my\u015bli czas sceniczny, kt\u00f3ry moderujemy jako prowadz\u0105cy. Nie pospieszamy i nie blokujemy wyobra\u017ani uczni\u00f3w, ale w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci dbamy o sp\u00f3jno\u015b\u0107 scenicznej prezentacji.<\/p>\n\n\n\n

      Pomocna mo\u017ce by\u0107 \u0142agodna muzyka odtwarzana w tle, kt\u00f3ra o\u015bmieli wykonawc\u00f3w. Prosimy by: \u201cpobyli postaciami, kt\u00f3re wybrali, by starali si\u0119 wyobrazi\u0107 dane zwierz\u0119 i na chwil\u0119 si\u0119 w nie zamienili, wyrazili je swoim cia\u0142em \u2013 skupiaj\u0105c si\u0119 na jednej konkretnej cesze charakteru tego zwierz\u0119cia i na jednym sposobie poruszania si\u0119\u201d.<\/p>\n\n\n\n

        \n
      1. Umawiamy si\u0119 z uczniami, \u017ce po g\u0142o\u015bnym ha\u015ble: \u201cTEKST\u201d<\/strong> wypowiedzianym przez nauczyciela lub lub kla\u015bni\u0119ciu w d\u0142onie ,us\u0142yszymy dialog mi\u0119dzy postaciami.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

        Wskaz\u00f3wka dla nauczyciela \/ moderatora zabawy:<\/p>\n\n\n\n

        Czas sceniczny biegnie zupe\u0142nie inaczej od czasu rzeczywistego w \u017cyciu codziennym.<\/p>\n\n\n\n

        P\u00f3\u0142 minuty do zagospodarowania na scenie poprzez bycie dan\u0105 postaci\u0105 to ogromnie du\u017ce zadanie. U niekt\u00f3rych uczni\u00f3w, co oczywiste, zaobserwujemy naturalny \u201caktorski\u201d talent. Jednak dla komfortu ka\u017cdego z bior\u0105cych udzia\u0142 w zadaniu czas przed rozpocz\u0119ciem dialogu (przed nasz\u0105 komend\u0105: \u201ctekst\u201d) nie powinien by\u0107 d\u0142u\u017cszy ni\u017c minuta.<\/p>\n\n\n\n

        # wnioski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        Omawiamy z uczniami kunszt literacki autora bajek. Wskazujemy w jak sprawny spos\u00f3b odda\u0142 cechy zar\u00f3wno ludzkie jak i zwierz\u0119ce swoich bohater\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

        Pytamy uczni\u00f3w, jak wykonywa\u0142o im si\u0119 to zadanie i co wyda\u0142o im si\u0119 najtrudniejsze?<\/p>\n\n\n\n

        O ile powstan\u0105 zabawne dialogi (a wierz\u0119 \u017ce b\u0119dzie tak z pewno\u015bci\u0105) omawiamy je w zakresie literackiego kunsztu, zdolno\u015bci budowania puenty.<\/p>\n\n\n\n

        Wprowadzamy poj\u0119cie puenty i riposty. Pr\u00f3bujemy wyja\u015bni\u0107 uczniom, na czym w namacalny spos\u00f3b polegaj\u0105 te zjawiska.<\/p>\n\n\n\n

        Zwracamy uwag\u0119 na autorski zapis. Pr\u00f3bujemy wr\u00f3ci\u0107 do tekstu Bajek<\/em> Ignacego Krasickiego i wskaza\u0107 w jaki spos\u00f3b, autor zapisa\u0142 charakter postaci, czy zapisa\u0142 i czy nie jest tak przypadkiem, \u017ce w materiale \u017ar\u00f3d\u0142owym znajduje si\u0119 wiele wskaz\u00f3wek na temat tego: \u201cjak zagra\u0107 \/ przedstawi\u0107\u201d oraz jak wyobrazi\u0107 sobie charakter danego zwierz\u0119cia. Pr\u00f3bujemy dociec, w jaki spos\u00f3b i czy w og\u00f3le Krasicki ob\u015bmia\u0142 cechy swoich bohater\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

        Dobrej zabawy !<\/p>\n\n\n\n

        \u0106wiczenie polonistyczne wzbogacaj\u0105ce prac\u0119 z tekstem literackim ( uwzgl\u0119dniaj\u0105 cele z podstawy programowej)<\/p>\n\n\n\n

        cele:<\/p>\n\n\n\n

          \n
        • utrwalenie wiadomo\u015bci o cechach gatunkowych basni<\/li>\n\n\n\n
        • bogacenie s\u0142ownictwa<\/li>\n\n\n\n
        • \u0107wiczenia w redagowaniu<\/li>\n\n\n\n
        • utrwalenie funkcji znak\u00f3w interpunkcyjnych, uk\u0142adanie dialogu<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

          \u0107wiczenie 1<\/p>\n\n\n\n

          Zabawa utrwalajaca tematyk\u0119 i problematyk\u0119 bajek Krasisckiego w stylu bingo. Uczniowie otrzymuj\u0105 karty ( za\u0142acznik) do gry. Kazdy otrzymuje jedn\u0105 kart\u0119 i 4 \u201epche\u0142ki\u201d.<\/p>\n\n\n\n

          Nauczyciel losuje nr pytania np. 5 i g\u0142o\u015bno je wypowiada. Uczniowie odpowiadaj\u0105 na pytanie pisemnie i okazuj\u0105 odpowied\u017a nauczycielowi, podnosz\u0105c kartk\u0119 do g\u00f3ry<\/p>\n\n\n\n

          ( pytania s\u0105 tak sformu\u0142owane, \u017ce odpowiedzi na nie sa kr\u00f3tkie i nie wymagaj\u0105 du\u017co pisania). Za prawid\u0142ow\u0105 odpowied\u017a ucze\u0144 ustawia na karcie bingo pche\u0142k\u0119 ( lub zakre\u015bla). Nauczyciel losuje kolejne pytanie, uczniowie odpowiadaja, unosz\u0105 karty i analogicznie poprawna odpwied\u017a oznacza punkt- pche\u0142k\u0119.<\/p>\n\n\n\n

          Losowanie odbywa sie do wyczerpania pyta\u0144. Osoba, kt\u00f3ra jako pierwsza uzyska 4 pche\u0142ki w rzedzie lub w kolumnie, krzyczy: bingo! Zabawa przebiega wartko i daje nauczycielowi okazj\u0119 do szybkiego zorientowania si\u0119 , czy problematyka bajek zosta\u0142a dobrze opanowana \u2013 czasem pytanie trudne wydaje si\u0119 banalne, a \u0142atwe wymaga zastanowienia.<\/p>\n\n\n\n

          Pytania do gry w bingo:<\/p>\n\n\n\n

            \n
          1. \n
              \n
            1. Kto jest najcz\u0119\u015bciej bohaterem bajek? ( zwierz\u0119ta)<\/li>\n\n\n\n
            2. Czy bohaterami bajek sa bogowie, herosi, nimfy? ( nie)<\/li>\n\n\n\n
            3. Czy bajki posiadaj\u0105 mora\u0142 ? ( tak)<\/li>\n\n\n\n
            4. Czy bajki posiadaj\u0105 rozbudowan\u0105 fabul\u0119? ( nie)<\/li>\n\n\n\n
            5. Co ukryte jest pod mask\u0105 zwierz\u0105t? ( wady, przywary ludzkie)<\/li>\n\n\n\n
            6. Wymien dwa tytu\u0142y bajek I. Krasickiego<\/li>\n\n\n\n
            7. Wymien dwa nazwsika s\u0142ynnych bajkopisarzy<\/li>\n\n\n\n
            8. Czy bajki poiadaja rymy (tak)<\/li>\n\n\n\n
            9. Czy potrafisz z pami\u0119ci przytoczy\u0107 bajk\u0119 lub jej fragment? ( nie zalicza\u0107 przekr\u0119conych s\u0142\u00f3w)<\/li>\n\n\n\n
            10. Jakimi komplementami mami\u0142 lis kruka?<\/li>\n\n\n\n
            11. Podaj mora\u0142 bajki \u201eWilczki\u201d<\/li>\n\n\n\n
            12. Wymie\u0144 trzy cechy charakteru lwa pokornego<\/li>\n\n\n\n
            13. Wymie\u0144 wszytskie zwierz\u0119ta wyst\u0119puj\u0105ce w dowolnej bajce<\/li>\n\n\n\n
            14. Ile wulk\u00f3w wyst\u0119puje w bajce \u201eTrzy wilczki\u201d? ( cztery z matk\u0105)<\/li>\n\n\n\n
            15. Czym zajmuje sie ku\u015bnierz?<\/li>\n\n\n\n
            16. Co oznacza s\u0142owo \u201ezbruka\u0107\u201d?<\/li>\n<\/ol>\n<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

              Uczniowie otrzymuj\u0105 szablony do gry (kilka r\u00f3\u017cnych) np.:<\/p>\n\n\n\n

              1<\/td>16<\/td>3<\/td>10<\/td><\/tr>
              6<\/td>5<\/td>11<\/td>4<\/td><\/tr>
              2<\/td>15<\/td>12<\/td>14<\/td><\/tr>
              7<\/td>8<\/td>13<\/td>9<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n
              8<\/td>7<\/td>11<\/td>1<\/td><\/tr>
              4<\/td>2<\/td>15<\/td>3<\/td><\/tr>
              14<\/td>10<\/td>16<\/td>12<\/td><\/tr>
              6<\/td>5<\/td>13<\/td>9<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n
              1<\/td>4<\/td>16<\/td>7<\/td><\/tr>
              2<\/td>5<\/td>11<\/td>6<\/td><\/tr>
              10<\/td>12<\/td>14<\/td>15<\/td><\/tr>
              3<\/td>8<\/td>13<\/td>9<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n
              1<\/td>4<\/td>10<\/td>5<\/td><\/tr>
              6<\/td>2<\/td>14<\/td>7<\/td><\/tr>
              15<\/td>13<\/td>16<\/td>11<\/td><\/tr>
              8<\/td>9<\/td>12<\/td>3<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

              \u0106wiczenie 2<\/p>\n\n\n\n

              Uk\u0142adanie akrostych\u00f3w. Wypisujemy na tablicy lub w zeszycie nazwy poznanych bohater\u00f3w bajek w uk\u0142adzie wertykalnym i uzupe\u0142niamy korzystaj\u0105c z kanwy orygina\u0142u , np. :<\/p>\n\n\n\n

              C<\/strong>Cwana, bo chcia\u0142a naje\u015b\u0107 sie cudzym kosztem<\/p>\n\n\n\n

              Z<\/strong> Zaradna, bo wymysli\u0142a fortel<\/p>\n\n\n\n

              A<\/strong> Ale w znalza\u0142 sie sprytniejszy od niej rak<\/p>\n\n\n\n

              P<\/strong> Przejrza\u0142a zdrajczyni\u0119 i unikn\u0105\u0142 smierci,<\/p>\n\n\n\n

              L<\/strong> Ledwie uszed\u0142 z\u017cyciem<\/p>\n\n\n\n

              A<\/strong> Ale nie uratowa\u0142 ryb<\/p>\n\n\n\n

              Mo\u017cna tworzy\u0107 parafrazy bajek. A mo\u017ce kto\u015b spr\u00f3buje do rymu?<\/p>\n\n\n\n

              \u0106wiczenie 3 (redakcyjne)<\/p>\n\n\n\n

              Wybieramy dowoln\u0105 par\u0119 bohatre\u00f3w zwierz\u0119cych z bajek ( nie musz\u0105 to by\u0107 bohaterowie z jednej bajki, nawet ciekawiej wypadaj\u0105 zestawienia bohater\u00f3w r\u00f3znych bajek, gdy\u017c ka\u017cdy z nich wyposa\u017cony jest w inny \u201ebaga\u017c do\u015bwaidcze\u0144\u201d. Prosimy, aby uczniwie u\u0142o\u017cyli hipotetyczn\u0105 rozmow\u0119 mi\u0119dzy wybranymi postaciami ( \u201earkusz dialogowy\u201d), tak wymy\u015blaj\u0105c wymian\u0119 zda\u0144, aby uwgl\u0119dnia\u0142a zapropopnowane znaki interpunkcyjne:<\/p>\n\n\n\n

              1. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026.. . 2. postac: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026 . 1. posta\u0107:\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026..? 2. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026.! \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026..? 1. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026. . \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026. , \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026 . 2. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026.? \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026!!! 1. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026..\u201d \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u201d \u2026.. 2. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026. ! \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026.. \u2026<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

              Ignacy Krasicki Bajki i przypowie\u015bci Po analizie na lekcji na czym polega epigramatyczno\u015b\u0107 bajek i ich narracyjno\u015b\u0107 \u2013 skupiamy si\u0119 na bajkach epigramatycznych. Bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce bohaterami bajek s\u0105 ludzie, zwierz\u0119ta, ro\u015bliny przedmioty \u2013 proponujemy uczniom nast\u0119puj\u0105ce \u0107wiczenia aktorskie: etiuda: # przygotowanie: Dobieramy si\u0119 w pary i w stosunkowo kr\u00f3tkim czasie (15 minut) tworzymy kr\u00f3tki wierszowany dialog. Utw\u00f3r ten mo\u017ce by\u0107 dialogiem z\u0142o\u017conym z dw\u00f3ch dystych\u00f3w (dwuwierszy), z prostym rymem parzystym (\u2018aa\u2019 lub krzy\u017cowym, przy d\u0142u\u017cszych frazach \u2018ab\u2019) tworzonym przez ka\u017cdego z uczni\u00f3w. To nie konie tak cwa\u0142uj\u0105 i uszami strzyg\u0105, Jeno ta\u0144cz\u0105 dwaj opoje \u2013 \u015awidryga z Midryg\u0105. (przyk\u0142ad dystuchu Boles\u0142awa Le\u015bmiana) Ka\u017cda z par opowiada perypetie dwojga zwierz\u0105t. Pami\u0119tamy przy tym o alegoryczno\u015bci zwierz\u0105t w bajkach Ignacego Krasickiego. O tym, \u017ce w syntetyczny spos\u00f3b m\u00f3wi\u0105 o jednej charakterystycznej dla ludzkiego charakteru cesze: zazdro\u015b\u0107, z\u0142o\u015b\u0107, spryt, natarczywo\u015b\u0107 itp. Ka\u017cdy z uczni\u00f3w wybiera jedno zwierz\u0119 wskazuj\u0105c jego g\u0142\u00f3wn\u0105 cech\u0119. W parze ka\u017cdy ucze\u0144 to jedno konkretne zwierz\u0119 (w klasie zwierz\u0119ta mog\u0105 si\u0119 powtarza\u0107, wa\u017cne, by ka\u017cdy ucze\u0144 wybra\u0142 charakterystyczn\u0105 cech\u0119 danego zwierz\u0119cia, pami\u0119taj\u0105c, \u017ce na przyk\u0142ad sowa mo\u017ce by\u0107 zar\u00f3wno m\u0105dra jak i zaspana. W zwi\u0105zku z tym ka\u017cda z s\u00f3w w klasie b\u0119dzie inna. Jedna z uczennic mo\u017ce obra\u0107 za cech\u0119 dominuj\u0105c\u0105 m\u0105dro\u015b\u0107, inna senno\u015b\u0107 i \u015blamazarno\u015b\u0107. Mo\u017cemy mie\u0107 dwie sowy w klasie. Dla zadania nie ma to wi\u0119kszego znaczenia nawet, je\u015bli wi\u0119ksza ilo\u015b\u0107 uczni\u00f3w wybierze podobne zwierz\u0119ta, cho\u0107 starajmy si\u0119 tego unikn\u0105\u0107. Popro\u015bmy uczni\u00f3w w parach, by tworzone przez nich dystychy budowane by\u0142y w porozumieniu w parze i stanowi\u0142y swoisty dialog jednego zwierz\u0119cia z drugim w poetyckiej formie. # wykonanie: Prosimy uczni\u00f3w o skupienie uwagi w kierunku swojej wyobra\u017ani. O to, by pomy\u015bleli jak zwierz\u0119, kt\u00f3re wybrali, porusza si\u0119 w \u015bwiecie \u017cywym, w przyrodzie. Czy ma jak\u0105\u015b charakterystyczn\u0105 cech\u0119 fizyczn\u0105, kt\u00f3ra ten ruch odr\u00f3\u017cnia od ruchu innych zwierz\u0105t? Na przyk\u0142ad wiewi\u00f3rka ma d\u0142ugi, zamaszysty ogon, kt\u00f3rym zamiata w r\u00f3\u017cnych kierunkach: id\u0105c \u2013 na boki, skacz\u0105c \u2013 pionowo. Prosimy uczni\u00f3w o wyobra\u017cenie sobie swojego zwierz\u0119cia (to, kt\u00f3re wybrali) w ruchu. Dajemy na to zadanie 5 minut. Pomocne mo\u017ce by\u0107 przymkni\u0119cie powiek, chwila ciszy w klasie. Je\u017celi zwierz\u0119 ma ogon, czy inne charakterystyczne cechy fizyczne prosimy uczni\u00f3w by wyobrazili sobie jak to zwierz\u0119 mog\u0142oby tym ogonem porusza\u0107 i tak dalej. Rzecz jasna wi\u0119kszo\u015b\u0107 naszej pracy z uczniami odbywa si\u0119 z u\u017cyciem jak najwi\u0119kszych pok\u0142ad\u00f3w wyobra\u017ani i s\u0142uchaniu propozycji uczni\u00f3w. Oczywi\u015bcie mamy na my\u015bli czas sceniczny, kt\u00f3ry moderujemy jako prowadz\u0105cy. Nie pospieszamy i nie blokujemy wyobra\u017ani uczni\u00f3w, ale w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci dbamy o sp\u00f3jno\u015b\u0107 scenicznej prezentacji. Pomocna mo\u017ce by\u0107 \u0142agodna muzyka odtwarzana w tle, kt\u00f3ra o\u015bmieli wykonawc\u00f3w. Prosimy by: \u201cpobyli postaciami, kt\u00f3re wybrali, by starali si\u0119 wyobrazi\u0107 dane zwierz\u0119 i na chwil\u0119 si\u0119 w nie zamienili, wyrazili je swoim cia\u0142em \u2013 skupiaj\u0105c si\u0119 na jednej konkretnej cesze charakteru tego zwierz\u0119cia i na jednym sposobie poruszania si\u0119\u201d. Wskaz\u00f3wka dla nauczyciela \/ moderatora zabawy: Czas sceniczny biegnie zupe\u0142nie inaczej od czasu rzeczywistego w \u017cyciu codziennym. P\u00f3\u0142 minuty do zagospodarowania na scenie poprzez bycie dan\u0105 postaci\u0105 to ogromnie du\u017ce zadanie. U niekt\u00f3rych uczni\u00f3w, co oczywiste, zaobserwujemy naturalny \u201caktorski\u201d talent. Jednak dla komfortu ka\u017cdego z bior\u0105cych udzia\u0142 w zadaniu czas przed rozpocz\u0119ciem dialogu (przed nasz\u0105 komend\u0105: \u201ctekst\u201d) nie powinien by\u0107 d\u0142u\u017cszy ni\u017c minuta. # wnioski: Omawiamy z uczniami kunszt literacki autora bajek. Wskazujemy w jak sprawny spos\u00f3b odda\u0142 cechy zar\u00f3wno ludzkie jak i zwierz\u0119ce swoich bohater\u00f3w. Pytamy uczni\u00f3w, jak wykonywa\u0142o im si\u0119 to zadanie i co wyda\u0142o im si\u0119 najtrudniejsze? O ile powstan\u0105 zabawne dialogi (a wierz\u0119 \u017ce b\u0119dzie tak z pewno\u015bci\u0105) omawiamy je w zakresie literackiego kunsztu, zdolno\u015bci budowania puenty. Wprowadzamy poj\u0119cie puenty i riposty. Pr\u00f3bujemy wyja\u015bni\u0107 uczniom, na czym w namacalny spos\u00f3b polegaj\u0105 te zjawiska. Zwracamy uwag\u0119 na autorski zapis. Pr\u00f3bujemy wr\u00f3ci\u0107 do tekstu Bajek Ignacego Krasickiego i wskaza\u0107 w jaki spos\u00f3b, autor zapisa\u0142 charakter postaci, czy zapisa\u0142 i czy nie jest tak przypadkiem, \u017ce w materiale \u017ar\u00f3d\u0142owym znajduje si\u0119 wiele wskaz\u00f3wek na temat tego: \u201cjak zagra\u0107 \/ przedstawi\u0107\u201d oraz jak wyobrazi\u0107 sobie charakter danego zwierz\u0119cia. Pr\u00f3bujemy dociec, w jaki spos\u00f3b i czy w og\u00f3le Krasicki ob\u015bmia\u0142 cechy swoich bohater\u00f3w. Dobrej zabawy ! \u0106wiczenie polonistyczne wzbogacaj\u0105ce prac\u0119 z tekstem literackim ( uwzgl\u0119dniaj\u0105 cele z podstawy programowej) cele: \u0107wiczenie 1 Zabawa utrwalajaca tematyk\u0119 i problematyk\u0119 bajek Krasisckiego w stylu bingo. Uczniowie otrzymuj\u0105 karty ( za\u0142acznik) do gry. Kazdy otrzymuje jedn\u0105 kart\u0119 i 4 \u201epche\u0142ki\u201d. Nauczyciel losuje nr pytania np. 5 i g\u0142o\u015bno je wypowiada. Uczniowie odpowiadaj\u0105 na pytanie pisemnie i okazuj\u0105 odpowied\u017a nauczycielowi, podnosz\u0105c kartk\u0119 do g\u00f3ry ( pytania s\u0105 tak sformu\u0142owane, \u017ce odpowiedzi na nie sa kr\u00f3tkie i nie wymagaj\u0105 du\u017co pisania). Za prawid\u0142ow\u0105 odpowied\u017a ucze\u0144 ustawia na karcie bingo pche\u0142k\u0119 ( lub zakre\u015bla). Nauczyciel losuje kolejne pytanie, uczniowie odpowiadaja, unosz\u0105 karty i analogicznie poprawna odpwied\u017a oznacza punkt- pche\u0142k\u0119. Losowanie odbywa sie do wyczerpania pyta\u0144. Osoba, kt\u00f3ra jako pierwsza uzyska 4 pche\u0142ki w rzedzie lub w kolumnie, krzyczy: bingo! Zabawa przebiega wartko i daje nauczycielowi okazj\u0119 do szybkiego zorientowania si\u0119 , czy problematyka bajek zosta\u0142a dobrze opanowana \u2013 czasem pytanie trudne wydaje si\u0119 banalne, a \u0142atwe wymaga zastanowienia. Pytania do gry w bingo: Uczniowie otrzymuj\u0105 szablony do gry (kilka r\u00f3\u017cnych) np.: 1 16 3 10 6 5 11 4 2 15 12 14 7 8 13 9 8 7 11 1 4 2 15 3 14 10 16 12 6 5 13 9 1 4 16 7 2 5 11 6 10 12 14 15 3 8 13 9 1 4 10 5 6 2 14 7 15 13 16 11 8 9 12 3 \u0106wiczenie 2 Uk\u0142adanie akrostych\u00f3w. Wypisujemy na tablicy lub w zeszycie nazwy poznanych bohater\u00f3w bajek w uk\u0142adzie wertykalnym i uzupe\u0142niamy korzystaj\u0105c z kanwy orygina\u0142u , np. : CCwana, bo chcia\u0142a naje\u015b\u0107 sie cudzym kosztem Z Zaradna, bo wymysli\u0142a fortel A Ale w znalza\u0142 sie sprytniejszy od niej rak P Przejrza\u0142a zdrajczyni\u0119 i unikn\u0105\u0142 smierci, L Ledwie uszed\u0142 z\u017cyciem A Ale nie uratowa\u0142 ryb Mo\u017cna tworzy\u0107 parafrazy bajek. A mo\u017ce kto\u015b spr\u00f3buje do rymu? \u0106wiczenie 3 (redakcyjne) Wybieramy dowoln\u0105 par\u0119 bohatre\u00f3w zwierz\u0119cych z bajek ( nie musz\u0105 to by\u0107 bohaterowie z jednej bajki, nawet ciekawiej wypadaj\u0105 zestawienia bohater\u00f3w r\u00f3znych bajek, gdy\u017c ka\u017cdy z nich wyposa\u017cony jest w inny \u201ebaga\u017c do\u015bwaidcze\u0144\u201d. Prosimy, aby uczniwie u\u0142o\u017cyli hipotetyczn\u0105 rozmow\u0119 mi\u0119dzy wybranymi postaciami ( \u201earkusz dialogowy\u201d), tak wymy\u015blaj\u0105c wymian\u0119 zda\u0144, aby uwgl\u0119dnia\u0142a zapropopnowane znaki interpunkcyjne: 1. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026.. . 2. postac: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026 . 1. posta\u0107:\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026..? 2. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026.! \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026..? 1. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026. . \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026. , \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026 . 2. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026.? \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026!!! 1. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026..\u201d \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u201d \u2026.. 2. posta\u0107: \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026. ! \u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026.. \u2026<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-70","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lektury"],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false,"ashe-slider-full-thumbnail":false,"ashe-full-thumbnail":false,"ashe-list-thumbnail":false,"ashe-grid-thumbnail":false,"ashe-single-navigation":false},"uagb_author_info":{"display_name":"admin","author_link":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/author\/admin\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Ignacy Krasicki Bajki i przypowie\u015bci Po analizie na lekcji na czym polega epigramatyczno\u015b\u0107 bajek i ich narracyjno\u015b\u0107 \u2013 skupiamy si\u0119 na bajkach epigramatycznych. Bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce bohaterami bajek s\u0105 ludzie, zwierz\u0119ta, ro\u015bliny przedmioty \u2013 proponujemy uczniom nast\u0119puj\u0105ce \u0107wiczenia aktorskie: etiuda: # przygotowanie: Dobieramy si\u0119 w pary i w stosunkowo kr\u00f3tkim czasie (15 minut) tworzymy…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=70"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":71,"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70\/revisions\/71"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=70"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=70"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/strefalektur.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=70"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}